Có được hoàn thuế khi sáp nhập công ty không? Từ ngày 01/07/2025, sáp nhập doanh nghiệp không còn là trường hợp được hoàn thuế GTGT theo quy định riêng về sáp nhập. Tuy nhiên, điều này không đồng nghĩa với việc doanh nghiệp bị mất toàn bộ số thuế GTGT đầu vào chưa được khấu trừ hết.
| Thảo luận Topic tại: https://www.facebook.com/groups/congvanketoan/ |
Theo quy định hiện hành, doanh nghiệp nhận sáp nhập có trách nhiệm kế thừa quyền lợi và nghĩa vụ thuế của doanh nghiệp bị sáp nhập. Do đó, số thuế GTGT còn được khấu trừ có thể được chuyển giao để tiếp tục khấu trừ. Việc khoản thuế này có được hoàn bằng tiền hay không cần xem xét điều kiện hoàn thuế cụ thể.
Nội dung bài viết
Sáp nhập doanh nghiệp có được hoàn thuế GTGT không?
Quy định trước và sau ngày 01/07/2025
Một điểm thay đổi quan trọng của Luật Thuế GTGT số 48/2024/QH15 là không còn quy định riêng về hoàn thuế GTGT khi sáp nhập doanh nghiệp.
|
Nội dung |
Trước 01/07/2025 |
Từ 01/07/2025 |
|---|---|---|
|
Hoàn thuế khi sáp nhập |
Có quy định về hoàn thuế khi tổ chức lại doanh nghiệp, bao gồm sáp nhập, nếu đáp ứng điều kiện |
Không còn quy định sáp nhập là căn cứ hoàn thuế độc lập |
|
Số thuế GTGT chưa khấu trừ hết |
Xem xét hoàn theo quy định áp dụng tại thời điểm đó |
Chuyển giao để tiếp tục khấu trừ theo điều kiện pháp luật |
|
Doanh nghiệp nhận sáp nhập |
Kế thừa quyền lợi, nghĩa vụ thuế theo quy định |
Tiếp tục kế thừa quyền lợi, nghĩa vụ thuế |
|
Khả năng hoàn thuế sau sáp nhập |
Phụ thuộc trường hợp và điều kiện hoàn |
Phải đáp ứng một trường hợp hoàn thuế khác được pháp luật quy định |
Cơ sở pháp lý: Khoản 4 Điều 15 Luật Thuế GTGT số 48/2024/QH15 chỉ quy định hoàn thuế đối với trường hợp giải thể, phá sản có số thuế GTGT nộp thừa hoặc số thuế GTGT đầu vào chưa được khấu trừ hết.
Số thuế GTGT chưa khấu trừ hết được xử lý như thế nào?
Theo điểm b khoản 2 Điều 17 Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15, doanh nghiệp bị sáp nhập phải hoàn thành nghĩa vụ thuế và các nghĩa vụ liên quan đến hồ sơ thuế trước khi sáp nhập. Trường hợp chưa hoàn thành, doanh nghiệp nhận sáp nhập có trách nhiệm kế thừa quyền lợi và hoàn thành nghĩa vụ thuế.
Theo đó, cần phân biệt hai quyền lợi:
-
Quyền tiếp tục khấu trừ: Doanh nghiệp nhận sáp nhập có cơ sở để tiếp nhận số thuế GTGT đầu vào chưa được khấu trừ hết hợp lệ của doanh nghiệp bị sáp nhập.
-
Quyền được hoàn thuế: Không phát sinh tự động. Doanh nghiệp phải đáp ứng các điều kiện hoàn thuế GTGT theo pháp luật hiện hành.
Như vậy, số thuế GTGT chưa khấu trừ hết không mặc nhiên bị mất khi sáp nhập, nhưng cũng không mặc nhiên được chuyển thành tiền hoàn thuế.
Công văn hướng dẫn thực tế về hoàn thuế GTGT khi sáp nhập
Để làm rõ cách xử lý số thuế GTGT còn được khấu trừ, doanh nghiệp có thể tham khảo một số công văn của cơ quan thuế.
|
Công văn |
Nội dung hướng dẫn đáng chú ý |
|---|---|
|
8308/TNI-QLDN2 ngày 05/10/2026, Thuế tỉnh Tây Ninh |
Doanh nghiệp nhận sáp nhập kế thừa quyền lợi và nghĩa vụ thuế. Việc hoàn thuế GTGT thực hiện theo các trường hợp hoàn thuế tại Nghị định 181/2025/NĐ-CP. |
|
6746/CTHYE-TTHT ngày 28/12/2021, Cục Thuế Hưng Yên |
Theo nội dung công văn được dẫn trong hồ sơ tham khảo, trường hợp doanh nghiệp bị sáp nhập không đủ điều kiện hoàn thuế thì bên nhận sáp nhập tiếp tục khấu trừ số thuế được chuyển giao, không được hoàn theo trường hợp đó. |
|
290/CT-TTHT ngày 21/02/2020, Cục Thuế Bình Định |
Sau khi doanh nghiệp bị sáp nhập chấm dứt tồn tại, số thuế chưa được khấu trừ không đủ điều kiện hoàn tại doanh nghiệp này. Bên nhận sáp nhập có thể đề nghị chuyển số thuế để tiếp tục kê khai, khấu trừ. |
|
4267/CTHN-TTHT ngày 22/01/2024, Cục Thuế TP. Hà Nội |
Theo quy định cũ, doanh nghiệp bị sáp nhập có thể được hoàn thuế GTGT chưa khấu trừ hết nếu đáp ứng điều kiện. Hướng dẫn này cần được phân biệt với quy định có hiệu lực từ 01/07/2025. |
Doanh nghiệp nhận sáp nhập có thể đề nghị hoàn số thuế được chuyển giao không?
Ví dụ: Công ty A nhận sáp nhập Công ty B. Trước khi sáp nhập, Công ty B còn 10 tỷ đồng thuế GTGT đầu vào chưa được khấu trừ hết. Sau sáp nhập, Công ty A muốn nhận chuyển giao khoản thuế này và đề nghị hoàn cùng với hồ sơ hoàn thuế xuất khẩu của mình, có thể xem xét ba trường hợp:
|
Trường hợp |
Khả năng xử lý |
|---|---|
|
1. Hoàn thuế chỉ vì phát sinh sáp nhập |
Không có căn cứ hoàn riêng theo Luật Thuế GTGT hiện hành. |
|
2. Chuyển giao 10 tỷ đồng để tiếp tục khấu trừ |
Có cơ sở pháp lý về kế thừa quyền lợi thuế, nhưng số được tiếp nhận phải hợp lệ và được đối chiếu, xác nhận theo thủ tục. |
|
3. Đề nghị hoàn khoản thuế đã tiếp nhận theo diện xuất khẩu của Công ty A |
Cần xem xét riêng. Không mặc nhiên được hoàn toàn bộ khoản nhận bàn giao. |
Theo khoản 1 Điều 15 Luật Thuế GTGT số 48/2024/QH15 và Điều 29 Nghị định 181/2025/NĐ-CP, việc hoàn thuế xuất khẩu phải đáp ứng các điều kiện về thuế GTGT đầu vào, xác định số thuế phục vụ xuất khẩu, bù trừ nghĩa vụ thuế nội địa và giới hạn hoàn thuế. Đối với khoản 10 tỷ đồng tiếp nhận từ Công ty B, phát sinh hai vấn đề:
-
Khoản thuế phát sinh từ hoạt động của Công ty B trước khi sáp nhập, không đương nhiên được coi là thuế GTGT đầu vào phục vụ hoạt động xuất khẩu của Công ty A.
-
Việc xác định khoản thuế nhận bàn giao có đủ điều kiện đưa vào số thuế đề nghị hoàn của Công ty A hay không cần căn cứ vào hồ sơ nguồn gốc khoản thuế, hoạt động liên quan và ý kiến cơ quan thuế.
Ngoài ra, số thuế GTGT được hoàn đối với xuất khẩu không vượt quá 10% doanh thu xuất khẩu của kỳ hoàn thuế.
Các bước xử lý thuế GTGT khi sáp nhập doanh nghiệp
Từ góc độ người trực tiếp triển khai, doanh nghiệp nên thực hiện theo trình tự sau:
|
Bước |
Nội dung thực hiện |
Kết quả cần đạt |
|---|---|---|
|
1. Rà soát số thuế |
Đối chiếu số GTGT chưa khấu trừ trên tờ khai, sổ kế toán, hóa đơn và chứng từ thanh toán của doanh nghiệp bị sáp nhập. |
Xác định số thuế thực tế có cơ sở chuyển giao. |
|
2. Đánh giá khả năng hoàn trước sáp nhập |
Kiểm tra doanh nghiệp bị sáp nhập có thuộc diện hoàn thuế xuất khẩu, dự án đầu tư hoặc trường hợp hoàn khác hay không. |
Quyết định có nộp hồ sơ hoàn trước sáp nhập hay chuyển giao để khấu trừ. |
|
3. Hoàn tất nghĩa vụ thuế |
Hoàn thiện các tờ khai, hồ sơ thuế và xử lý nghĩa vụ còn tồn tại; phối hợp với cơ quan thuế thực hiện thủ tục liên quan đến chấm dứt mã số thuế. |
Xác định nghĩa vụ thuế và số thuế còn được khấu trừ. |
|
4. Thực hiện chuyển giao |
Lập hồ sơ sáp nhập, biên bản bàn giao số thuế, đối chiếu dữ liệu và làm việc với cơ quan thuế về việc tiếp nhận số thuế. |
Có căn cứ để bên nhận sáp nhập tiếp tục kê khai, khấu trừ. |
|
5. Kê khai và theo dõi |
Phản ánh số thuế được tiếp nhận theo hướng dẫn của cơ quan thuế; theo dõi riêng khoản thuế nhận bàn giao. |
Tránh kê khai trùng hoặc mất quyền khấu trừ. |
|
6. Xem xét hoàn thuế |
Nếu doanh nghiệp nhận sáp nhập thuộc diện hoàn thuế, đánh giá riêng khoản thuế nhận bàn giao trước khi lập hồ sơ đề nghị hoàn. |
Xác định số thuế đủ điều kiện đề nghị hoàn và hạn chế rủi ro bị loại. |
Về hồ sơ hoàn thuế áp dụng từ ngày 01/07/2026, doanh nghiệp cần lưu ý Điều 46 Thông tư 89/2026/TT-BTC. Chẳng hạn, hồ sơ hoàn thuế xuất khẩu có tờ khai mẫu 01/GTGT và phụ lục đề nghị hoàn thuế mẫu 01-8/GTGT
Liên hệ nếu quý khách cần tư vấn thêm: Ms Huyền Hotline/Zalo – 094 719 2091
Email: pham.thi.thu.huyen@manaboxvn.jp.
_______________
